Historia
Chemia jest częścią Uniwersytetu od momentu jego utworzenia w 1945 roku.
Organizatorem kierunku był prof. Antoni Basiński, który przybył do Torunia
w początkach 1945 roku wraz z grupą pracowników Uniwersytetu Stefana Batorego
w Wilnie. W latach 1945 - 1951 chemia wchodziła w skład Wydziału Matematyczno
- Przyrodniczego. Po podziale tego Wydziału w 1951 r. wyodrębnił się Wydział
Matematyki, Fizyki i Chemii. Na kierunek chemiczny składało się pięć Katedr
kierowanych przez profesorów:
Antoniego Basińskiego (Katedra Chemii Fizycznej) - członka rzeczywistego
PAN, rektora UMK w latach 1952 - 1956, doktora h.c. UMK, wybitnego specjalistę
w zakresie chemii kolloidów, kinetyki chemicznej oraz chemii polimerów,
autora podręczników i skryptów akademickich;
Ernesta Pischingera (Katedra Technologii Chemicznej) - twórcy
toruńskiego ośrodka badań w zakresie sody, inicjatora budowy miasteczka
akademickiego na Bielanach, organizatora i wieloletniego rektora Wieczorowej
Szkoły Inżynierskiej w Bydgoszczy (obecnie ATR);
Antoniego Swinarskiego (Katedra Chemii Nieorganicznej) - rektora
UMK w latach 1962 - 1965, doktora h.c. Uniwersytetu w Tuluzie, rzecznika
rozwoju współpracy międzynarodowej i powiązania badań naukowych z problematyką
przemysłową, inicjatora badań w dziedzinie związków koordynacyjnych, adsorpcji
i katalizy;
Witolda Zacharewicza (Katedra Chemii Organicznej) - organizatora
i wieloletniego dziekana Wydziału Matematyki, Fizyki i Chemii, wybitnego
specjalisty w zakresie chemii terpenów, autora podręczników z tej dziedziny;
Alinę Ulińską (Katedra Chemii Ogólnej) - wieloletniego prodziekana
ds. dydaktyki, organizatora nauczania chemii dla studentów kierunków niechemicznych,
oraz prekursora badań w dziedzinie polimerów na Wydziale.
W początkach 1946 roku powstało Koło Chemików, którego pierwszym prezesem
był Władysław Chodkiewicz, a w październiku tegoż roku zaczął działalność
Oddział Pomorski Polskiego Towarzystwa Chemicznego, któremu przewodniczył
prof. Antoni Basiński. W 1950 pierwsze doktoraty uzyskali: Halina Basińska,
Zenon Czerwiński, Jan Krupowicz, Zofia Tomaszewicz (Matysik) oraz Alina
Ulińska. W nowym gmachu przy ul. Grudziądzkiej oddanym do użytku w 1949
roku rozwijano badania naukowe w dziedzinach uprawianych przez kierowników
katedr. W następnych latach ukształtowały się nowe kierunki badań - fizykochemia
polimerów i polielektrolitów w fazie skondensowanej (A. Narjbska),
fizykochemia zjawisk powierzchniowych, adsorpcja i kataliza
- (J. Siedlewski), chemia związków metaloorganicznych - (A. Uzarewicz),
heterocyklicznych - (T. Lesiak), aromatycznych - (J. Gronowska), juwenoidów
- (L. Borowiecki), chemia związków koordynacyjnych - (A. Łodzińska), chemia
radiacyjna - (W. Szymański), synteza i właściwości polielektrolitów - (Z.
Wojtczak), technologia sody i soli mineralnych - (H. Koneczny i J. Tomaszewski),
ochrona wód - (St. Kamiński), analiza instrumentalna - (M. Czerniawski).
Rozwinęła się współpraca z licznymi ośrodkami naukowymi za granicą - amerykańskimi,
brytyjskimi, francuskimi, niemieckimi, radzieckimi i innymi.
W 1969 r. utworzono Instytut Chemii, którego organizatorem i pierwszym
dyrektorem był prof. A. Swinarski. Od 1979 do 1989 roku Instytutem kierował
prof. Lucjan Borowiecki, a następnie do roku 1993 prof. Marek Zaidlewicz.
Istniejące dotychczas Katedry przekształcono w Zakłady Dydaktyczne, natomiast
do realizacji badań powołano Zespoły Naukowe. W 1972 roku Instytut uzyskał
nowe budynki na terenie miasteczka uniwersyteckiego na Bielanach, gdzie
mieści się do dnia dzisiejszego.
W 1993 roku, w wyniku podziału Wydziału Matematyki, Fizyki i Chemii,
powstał Wydział Chemii. Na stanowisko dziekana wybrany został prof. Marek
Zaidlewicz, prodziekanami zostali: prof. Józef Ceynowa i prof. Ludwik Kreja.
Zmiany ustrojowe, jakie dokonały się w naszym kraju z początkiem lat
dziewięćdziesiątych, spowodowały powstanie nowych warunków działania. Wprowadzono
istotne zmiany w ofercie dydaktycznej. Poza dotychczasową specjalnością
Chemia podstawowa utworzono dwie nowe - Chemia środowiska i
Chemia polimerów.
Wydział utrzymuje stałą współpracę ze szkolnictwem średnim organizując
od 34 lat Konkurs Chemiczny im. A. Swinarskiego, obecnie z udziałem ok.
1000 uczniów, obejmujący swoim zasięgiem 11 województw.
W roku akademickim 1997/98 przekształcono jednolite studia magisterskie
w trzyletnie studia licencjackie i dwuletnie studia magisterskie. Liczba
studentów przyjmowanych na pierwszy rok studiów osiągnęła 300 osób - najwięcej
w 50-letniej historii Wydziału.
|